COVID-19 en het omgevingsrecht

Home  /  Knowledge sharing  /  Blog  /  COVID-19 en het omgevingsrecht

COVID-19 en het omgevingsrecht

Het Nooddecreet en Noodbesluit grijpen in!

Het coronavirus heeft niet alleen invloed op de samenleving in het algemeen, maar ook op het Vlaamse omgevingsrecht. Het Vlaams Parlement heeft op 18 maart 2020 een ‘Nooddecreet’ goedgekeurd over maatregelen in geval van een civiele noodsituatie met betrekking tot de volksgezondheid.

Zo heeft de Vlaamse Regering op 20 maart 2020 dit ‘Nooddecreet’ bekrachtigd dat diezelfde dag nog in werking is getreden. Dit decreet voert een tijdelijke afwijking in op de omgevingsvergunningsplicht en -meldingsplicht voor onder meer de oprichting en uitbating van bijkomende ziekenhuis- en andere verzorgingsfaciliteiten, bijkomende productiefaciliteiten voor geneesmiddelen en medisch materiaal en onderzoeksinstellingen met betrekking tot de uitbraak van het coronavirus. Deze afwijkingsregeling geldt gedurende een periode van 120 dagen: vanaf 20 maart 2020 tot en met 17 juli 2020.

Intussen blijven de bepalingen van het bestaande Vrijstellingsbesluit, dat de tijdelijke plaatsing van constructies, met uitzondering van publiciteitsinrichtingen, onder bepaalde voorwaarden, vrijstelt van vergunning gedurende een periode van viermaal 30 dagen, van toepassing. 

De instantie die de afwijkingsregeling wenst toe te passen, brengt hiervan de Vlaamse Regering (lees: het departement Omgeving), de betrokken provincie en de betrokken gemeente op de hoogte waarbij de omschrijving van de stedenbouwkundige handelingen, de toepasselijke rubrieken van de indelingslijst en de perceelsgegevens worden vermeld. 

Bovendien doet deze instantie een affiche aanplakken gedurende minstens 30 dagen vanaf de kennisgeving aan de overheden waarin ze bekend maakt dat ze zich beroept op de afwijkingsregeling. 

Het ‘Nooddecreet’ machtigt tevens de Vlaamse Regering om maatregelen te treffen inzake allerlei procedurebepalingen. Zo heeft de Vlaamse Regering in haar Besluit van 24 maart 2020 maatregelen getroffen inzake de omgevingsvergunningsprocedures (hierna: Noodbesluit):

  • Lopende openbare onderzoeken worden opgeschort op 24 maart 2020 en verder gezet op 24 april 2020;
  • Nog niet gestarte openbare onderzoeken worden pas gestart na 24 april 2020. Ook de informatievergaderingen worden uitgesteld tot wanneer de openbare onderzoeken terug opgestart worden;
  • De beslissingstermijn in de ‘vereenvoudigde procedure’ wordt verlengd met 30 dagen;
  • De beslissingstermijn in de ‘gewone procedure’ wordt verlengd met 60 dagen, d.w.z. van 105 of 120 dagen naar 165 of 180 dagen;
  • De beroepstermijn wordt verlengd met 30 dagen. Dit impliceert bv. dat de uitvoering van een door de gemeente afgegeven omgevingsvergunning pas kan starten na 65 dagen;
  • De beslissingstermijn in beroep wordt verlengd met 60 dagen;

Deze maatregelen zijn van toepassing op de volgende aanvragen:

  • Lopende vergunningsaanvragen in eerste aanleg en lopende administratieve beroepen (ingediend vóór 24 maart 2020)
  • Nieuwe vergunningsaanvragen en nieuwe administratieve beroepen (ingediend vanaf 24 maart 2020 tot en met 24 april 2020)
  • Lopende en nieuwe verzoeken en initiatieven tot ambtshalve bijstelling van de omgevingsvergunning (ingediend vóór 24 maart 2020 en ingediend vanaf 24 maart 2020 tot en met 24 april 2020)

Het ‘Noodbesluit’ bepaalt echter niets over het volledigheids- en ontvankelijkheidsonderzoek met als gevolg dat deze termijn gewoon verder blijft lopen.

Wat de adviezen betreft, is de regel dat een uitblijvend advies niet langer automatisch geacht wordt stilzwijgend gunstig te zijn en laattijdig verleende adviezen kunnen dus nog steeds in acht worden genomen bij de vergunningverlening. 

Wat de hoorzittingen betreft, kan het bevoegde bestuur, de provinciale of gewestelijke omgevingsambtenaar of de voorzitter van de omgevingsvergunningscommissie beslissen hoorzittingen alleen schriftelijk, via teleconferentie of videoconferentie te houden of uit te stellen tot na het einde van de maatregelen. Hetzelfde geldt voor de vergaderingen van de omgevingsvergunningscommissies. 

Wat de opheffing van de omgevingsvergunning voor het verkavelen van gronden betreft, wordt er vanuit gegaan dat de overheid niet lichtzinnig een bijstellingsprocedure opstart na de startdatum van de civiele noodsituatie tot het verstrijken van de maatregelen. De verlengingen zijn automatisch ook op opheffingen van toepassing.

Tenslotte kan worden aangestipt dat verlengingen of de schorsingstermijn inzake openbare onderzoeken de maximale duurtijd van de civiele noodsituatie, zijnde tot en met 17 juli 2020, niet kunnen overschrijden.

Hebt u nog aanvullende vragen? Neem dan contact op met Yannick Grauwels en Joachim Lebeer.

Voor het Nooddecreet, klik hier.
Voor het Noodbesluit, klik hier.
Voor de Corona toelichting, klik hier.